Liczba śmiertelnych wypadków przy pracy zmalała o połowę w pierwszej połowie roku
Liczba śmiertelnych wypadków przy pracy w pierwszej połowie roku zmniejszyła się o połowę w porównaniu z rokiem poprzednim. W tym okresie zginęło 14 osób podczas wykonywania obowiązków zawodowych, z czego cztery w drugim kwartale. Porównanie z poprzednim rokiem, gdy w pierwszym półroczu zginęło 28 osób, jest zaburzone przez masowy atak w szkole w Örebro, w wyniku którego zginęło wiele osób zatrudnionych w placówce oraz uczniów. Bez tego ekstremalnego zdarzenia liczba ofiar śmiertelnych w ubiegłym roku wyniosłaby 21. Szwedzki Urząd ds. Środowiska Pracy deklaruje dążenie do wizji zero ofiar — wszystkie inne rozwiązania uznawane są za nie do przyjęcia. Warto odnotować, że w październiku i listopadzie ubiegłego roku liczba zgonów była faktycznie równa zeru, co jest zjawiskiem bardzo rzadkim. W ogólnym ujęciu statystyki pozostają jednak ponure. W latach obejmujących pierwsze półrocza mierzonych okresów zginęło łącznie 197 osób, co daje średnio około 20 ofiar na półrocze, a trend malejący jest jedynie nieznaczny. W jednym z pierwszych półroczy podczas pandemii liczba ofiar wyniosła tylko dziesięć, ale było to związane ze znacznym spowolnieniem wielu sektorów gospodarki. Obecne przypadki śmiertelnych wypadków obrazują branże i prace najbardziej narażone na niebezpieczeństwo — w szczególności transport i budownictwo. Do częstych przyczyn należą wypadki z udziałem pojazdów, ciężkie podnoszenia oraz prace na wysokości.
Lista śmiertelnych wypadków przy pracy w pierwszym półroczu obejmuje następujące zdarzenia:
- 14 stycznia zginął 43‑letni inspektor ruchu drogowego w okolicach Södertälje w zderzeniu samochodu z ciężarówką.
- 27 stycznia zginął 54‑letni robotnik budowlany w Bergvik na skutek eksplozji opony w ładowarce kołowej.
- Tego samego dnia w tej samej miejscowości zmarł 58‑letni robotnik budowlany w związku z opisanym wypadkiem.
- 2 lutego zginęła 45‑letnia techniczka utrzymania budynków w regionie Skåne, gdy agregat wentylacyjny spadł z wózka widłowego.
- 5 lutego zmarł 31‑letni oficer armii ze Sztokholmu trafiony blokiem lodu podczas szkolenia za granicą.
- 20 lutego zginął 36‑letni pracownik budowlany w Sztokholmie przygnieciony przez element konstrukcyjny.
- 6 marca zginął 31‑letni technik eksploatacji w Norrbotten uderzony przez spadającą pługopiaskarkę zamontowaną na traktorze.
- 16 marca utonął 63‑letni marynarz w Gävle po upadku z pomostu.
- 19 marca zginął 57‑letni operator koparki w Värmland, gdy odczepiona przeciwwaga spadła.
- W tej samej wypadkowej sytuacji 19 marca zmarł też 25‑letni serwisant pracujący przy naprawie pojazdów silnikowych.
- 12 kwietnia zginął 35‑letni strażak w Kronoberg po upadku z wieży do ćwiczeń z wężami.
- 5 maja zginęła 53‑letnia operator maszyny w Gävleborg, przygnieciona przez wózek widłowy.
- 21 maja zmarł 39‑letni kamieniarz w Östergötland, przygnieciony przez płytę kamienną.
- 30 czerwca zginął 49‑letni kierowca ciężarówki w Skåne przygnieciony przez ciężki przedmiot.
W pierwszym półroczu odnotowano poza tym przypadek śmierci mechanika zagranicznego, który zginął w wyniku uderzenia przez spadające śmigło. Szwedzki Urząd ds. Środowiska Pracy ujmuje oddzielnie zgony pracowników zatrudnionych przez zagraniczne firmy, uczniów i poborowych, gdyż nie wchodzą oni w skład klasycznej siły roboczej.
Nowe dane: rekordowa liczba zachorowań z powodu nadmiernego obciążenia pracą
Zgłoszenia chorób zawodowych związanych z nadmiernym obciążeniem pracą i wysokim tempem pracy gwałtownie wzrosły. Obecny poziom stanowi najwyższy poziom od dwóch dekad. Czy da się ocenić nową strategię? Rządowa strategia dotycząca warunków pracy przywołuje ambitne hasła takie jak zdrowie, dobrostan i rozwój, lecz krytycy zwracają uwagę na brak mierzalnych celów i terminów ewaluacji. Wskazują, że bez konkretnych wskaźników trudno ocenić skuteczność polityki.
Aktualności w obszarze warunków pracy i reakcji organizacji
- Pojawiają się doniesienia o rosnącym ryzyku wypalenia zawodowego; naukowcy alarmują, że więcej niż jedna dziesiąta pracowników może być zagrożona wyczerpaniem związanym z pracą i proponują nowe modele organizacji czasu pracy.
- Związek zawodowy branży budowlanej zgłasza przypadki fałszywych przedstawicieli załóg ochrony, którzy składają oświadczenia przy ubieganiu się o zezwolenia na prace z azbestem.
- Organizacja zrzeszająca związki zawodowe TCO domaga się eliminacji molestowań i przemocy w miejscu pracy, wskazując jednocześnie, że zmiany w prawie mogą nie być konieczne, mimo iż problem przemocy i nękania ze strony osób trzecich narasta.
- Urząd ds. Środowiska Pracy otrzymał rozszerzone zadania koordynacyjne pomiędzy instytucjami, lecz krytycy — w tym duże centrale związkowe — postulują, by zadaniu towarzyszyły większe uprawnienia i środki finansowe. Przedstawiciele pracodawców uważają natomiast, że funkcja koordynacyjna powinna być umieszczona w administracji rządowej.
- Organizacje pracownicze wzywają polityków, by w większym stopniu uwzględniali konsekwencje swoich decyzji dla warunków pracy „na dole”, a niektóre postulaty obejmują wprowadzenie sankcji finansowych związanych z brakiem systemu zarządzania ryzykiem psychospołecznym.
- Urząd ds. Środowiska Pracy ponownie skrytykował opiekę medyczną w transporcie ambulance’owym w regionie Gävleborg; kierownictwo placówki twierdzi, że wymagania są już spełnione.
- W kontekście nadchodzącej strategii rządowej za kluczowe obszary przyszłości pracy uznaje się . sztuczną inteligencję, transformację klimatyczną oraz współpracę międzynarodową. Urząd chce także wzmocnić model trójstronny współpracy między państwem, pracodawcami i związkami zawodowymi.
- Profesor z politechniki otrzymała nagrodę za badania nad środowiskiem pracy, koncentrujące się na zrównoważonym przywództwie i technologiach sprzyjających radości z pracy.
- Koszty ponoszone przez związki zawodowe na rzecz regionalnych przedstawicieli ds. bezpieczeństwa rosną, ponieważ dotacje państwowe maleją po uwzględnieniu inflacji; zdaniem TCO osłabienie finansowania zagraża całemu systemowi.
- Luki w systemie raportowania sprawiały, że przez lata firmy mogły omijać zgłoszenia prac przy azbeście poprzez późne powiadamianie urzędu; luka ta została załatana dopiero niedawno.
- Liczba osób otrzymujących rentę dożywotnią z tytułu urazu zawodowego drastycznie spadła od końca XX wieku — o ponad 80 procent, wynika z analizy organu ubezpieczeń społecznych.
- Przedstawiciele służb medycznych i ratowniczych alarmują o poważnych brakach w systemach alarmowych i dostępie do dokumentacji pacjentów, co w sytuacjach wyjazdowych może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa personelu i pacjentów.
Podsumowanie
Mimo widocznego spadku liczby śmiertelnych wypadków w pierwszej połowie roku, ogólna sytuacja w obszarze bezpieczeństwa i zdrowia w pracy pozostaje powodem do niepokoju. Statystyki i najnowsze zgłoszenia wskazują na utrzymujące się zagrożenia w sektorach takich jak transport i budownictwo oraz na narastające problemy psychospołeczne związane z nadmiernym obciążeniem pracą. W debacie o strategiach poprawy warunków pracy kluczowe pozostają pytania o mierzalne cele, adekwatne zasoby dla organów nadzoru i realne działania zapobiegające zarówno wypadkom, jak i chorobom zawodowym.